Định nghĩa HAZOP

Đăng lúc: Thứ ba - 26/09/2017 08:42 - Người đăng bài viết: Nguyễn Tấn Nhật
HAZOP (hazards and Operability Study) là một cách tiếp cận có hệ thống để nhận diện những mối nguy tiềm ẩn đối với một chu trình công nghệ. Theo cách tiếp cận này, chu trình công nghệ được chia ra thành nhiều bước, và mỗi biến thể trong thông số làm việc được xem là mỗi bước để xem những gì có thể sai. Phân tích HAZOP thường được sử dụng trong sản xuất hoá chất và hệ thống đường ống với rất nhiều đường ống và thiết bị lưu chứa có rủi ro cao về an toàn công nghệ.
Định nghĩa HAZOP

Định nghĩa HAZOP

Thực sự mà nói, nhiệm vụ phân tích mối nguy tại nơi làm việc và hệ thống công nghệ có thể rất khó khăn. Tuy nhiên nếu phân tích không hiệu quả, những mối nguy tiềm ẩn có thể không được phát hiện trước khi chúng gây ra chấn thương và tổn thất. Chi phí của một tai nạn thường gấp nhiều lần chi phí dành cho việc phân tích và ngăn chặn trước khi xảy ra.
Có rất nhiều cách để đánh giá mối nguy một chu trình công nghệ hay nơi làm việc, và mỗi cách tiếp cận có ưu và nhược điểm của nó. Ví dụ, công nhân thường tập trung vào phân tích mối nguy công việc JSA (JHA) vốn tập trung vào việc bảo vệ người công nhân, bởi vì phương pháp phân tích này tập trung vào mỗi bước thực hiện công việc của công nhân.
Tuy nhiên, nếu bạn cần đáng giá một hệ thống lớn và phức tạp, hơn là nhu cầu an toàn của từng cá nhân, một phương pháp phân tích mối nguy phức tạp hơn cần được sử dụng. OSHA đưa ra một vài phương pháp phân tích để tìm ra mối nguy hệ thống công nghệ:
  • What-If Analysis
  • Hazard and Operability Studies (HAZOP)
  • Failure Mode and Effects Analysis (FMEA)
  • Fault Tree Analysis
HAZOP là một phương pháp phan tích mối nguy phổ biến cho các hệ thống phức tạp. Nó có thể được sử dụng để nhận diện vấn đề ngay từ giai đoạn ban đầu phát triển dự án, cũng như nhận diện mối nguy tiềm ẩn trong các hệ thống hiện hữu.
Chu trình nghiên cứu HAZOP
Nghiên cứu HAZOP điều tra một cách có hệ thống mỗi thành phân của chu trình công nghệ. Mục tiêu là tìm ra các tình huống tìêm ẩn có thể khiến cho các thành phần sinh ra mối nguy hay giới hạn khả năng vận hành của cả chu trình công nghệ. Có 4 bước cơ bản để thực hiện nghiên cứu HAZOP
1.     Xây dựng tổ đánh giá HAZOP
2.     Nhận diện các thành phần của hệ thống
3.     Xem xét các biến thể có thể có trong các thông số vận hành
4.     Xác định bất kỳ mối nguy hiểm hoặc điểm thất bại
Một khi cả 4 bước được hoàn thành, thông tin kết quả có thể dẫn đến những cải tiến trong hệ thống. Cách tốt nhất để áp dụng kết quả nghiên cứu HAZOP sẽ phụ thuộc vào đặc tính của hệ thống. 
1. Tổ chức tổ đánh giá HAZOP
Để thực hiện HAZOP, cần thành lập tổ đánh giá gồm những nhân sự có chuyên môn khác nhau như vận hành, bảo dưỡng, thiết bị điều khiển, thiết kế và những chuyên ngành khác khi cần thiết. Những nhân sự tham gia đánh giá phải là những người có kinh nghiệm, kiến thức và hiểu biết về chuyên môn của mình đối với hệ thống. Các yêu cầu chính là sự hiểu biết về hệ thống, và sự sẵn sàng để xem xét tất cả các biến thể tại từng điểm trong hệ thống.
2. Nhận diện các thành phần và các tham số
Tổ đánh giá HAZOP sẽ đưa ra kế hoạch để hoàn thành chu trình công việc, nhận diện các bước hay thành phần riêng lẽ. Quá trình này liên quan đến việc sử dụng bản vẽ đường ống và thiết bị điều khiển (P&ID), hay mô hình nhà máy để kiểm tra từng hạng mục và thành phần của chu trình công nghệ. Đối với mỗi thành phần, tổ đánh giá sẽ nhận diện các thông số vận hành theo kế hoạch của hệ thống như: tốc độ dòng, áp suất, nhiệt độ, độ rung...
3. Xem xét ảnh hưởng của các biến thể
Đối với mỗi thông số, tổ đánh giá cần xem xét ảnh hưởng của sự sai khác so với thông thường. Ví dụ: điều gì có thể xảy ra nếu áp suất của valve quá cao? Nếu áp suất bất ngờ thấp thì sáo? Liệu tốc độ thay đổi áp suất (delta P) có gây ra những vấn đề gì không?... Đừng quên xem xét cách các yếu tố tương tác qua lại với nhau theo thời gian, ví dụ điều gì có thể xảy ra nếu valve mở quá nhanh hay quá chậm...
4. Nhận diện mối nguy hiểm và điểm thất bại
Trường hợp kết quả của biến thể có thể gây nguy hiểm cho người làm việc hay đối với chu trình sản xuất, bạn đã tìm ra được một vấn đề tiềm ẩn. Ghi nhận mối bận tâm này, và ước tính tác động của thất bại tại thời điểm đó. Sau đó, xác định tần suất có thể của thất bại và nguyên nhân thực tế của các biến thể có hại? Đánh giá các hệ thống bảo vệ và cơ chế hiện có và đánh giá khả năng xử lý những sai lệch mà bạn đã xem xét.
Tác giả bài viết: Nguyễn Tấn Nhật
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 

Thăm dò ý kiến

Bạn có tìm thấy những thông tin hữu ích từ website?

Có, website rất hữu ích cho những người muốn tìm hiểu về an toàn!

Không

Bộ đếm

  • Đang truy cập: 9
  • Khách viếng thăm: 7
  • Máy chủ tìm kiếm: 2
  • Hôm nay: 1430
  • Tháng hiện tại: 60226
  • Tổng lượt truy cập: 3723340