Gần đây có rất nhiều các vụ cháy nổ tại các xưởng sản xuất kinh doanh hoặc các công ty nhỏ lẻ. Hậu quả mà người lao động phải gánh chịu là rất nặng nề, nhiều người bị bỏng dẫn đến dị tật cả đời, không ít trường hợp bị mất mạng.

Việc PCCC là liên quan mật thiết đến tính mạng con người, những người phát triển sản xuất cho cả công ty đó. Vì vậy, các đơn vị sản xuất không nên chỉ nhìn vấn đề đó dưới góc độ của pháp luật mà còn nên nhìn dưới góc độ nhân văn để bảo vệ tính mạng cho những người lao động của mình

Liên quan đến quyền lợi của người lao động khi không may trở thành nạn nhân của các vụ cháy nổ trước tiên cần xem xét xem những người lao động này có được ký hợp đồng lao động chính thức với công ty hay doanh nghiệp đó hay không. Nếu có hợp đồng lao động thì chắc chắn họ sẽ được hưởng các quyền lợi về bảo hiểm và bồi thường theo quy định của pháp luật. Đối với những trường hợp không có bảo hiểm, người sử dụng lao động phải chịu trách nhiệm với mọi thiệt hại phát sinh khi không may xảy ra cháy nổ.

Theo quy định, chủ công ty và các cơ sở sản xuất kinh doanh phải có trách nhiệm về an toàn phòng chống cháy nổ với người lao động. Chính vì thế, trong trường hợp nào thì người lao động cũng sẽ được bồi thường, chỉ có điều mức độ bồi thường sẽ tùy vào chế độ pháp lý giữa người lao động với chủ. Chế độ đó là người lao động được ký hợp đồng lao động hay không ký hợp đồng (thỏa thuận miệng). 

Sau khi xảy ra các vụ cháy nổ, những công ty không ký kết hợp đồng với người lao động không những phải chịu bồi thường cho công nhân của họ mà còn bị xử lý theo Luật Lao động. Bởi khi họ sử dụng lao động mà lại không ký kết hợp đồng và thực hiện các chính sách liên quan đến quyền lợi cho những người đó tức là đã vi phạm pháp luật.

Bất cứ một công ty hay một đơn vị kinh doanh nào, khi xây dựng nhà xưởng cũng phải có hồ sơ thiết kế hoặc các phương án phòng chống cháy nổ. Cơ quan có thẩm quyền cấp phép đủ tiêu chuẩn cho các cơ sở này chính là Sở PCCC của các địa phương. Nếu các cơ sở kinh doanh đáp ứng đầy đủ các quy định và đảm bảo an toàn trong sản xuất thì mới được phép hoạt động. Chính vì vậy, khi xảy ra cháy nổ, mặc dù lỗi đầu tiên là thuộc về người sử dụng lao động, nhưng chúng ta cũng cần xem xét xem các đơn vị quản lý về PCCC ở địa phương đó đã làm hết trách nhiệm chưa. Họ có cấp phép đúng như quy định và thường xuyên kiểm tra, thẩm định, giám sát công tác PCCC tại doanh nghiệp này hay chưa. Vì vậy trách nhiệm không chỉ nằm ở chủ cơ sở xảy ra cháy nổ mà còn thuộc về những người cấp phép và kiểm tra công tác phòng chống cháy nổ ở các cơ sở này.

Cháy nổ là hình thức tai nạn rủi ro không ai mong muốn. Đối với những trường hợp thiệt hại không lớn về người và tài sản thì có thể xử phạt hành chính. Tuy nhiên chúng ta cần xem xét để xử lý hình sự trong những trường hợp mà chủ đơn vị sản xuất kinh doanh cố tình không đảm bảo các yêu cầu về an toàn phòng chống cháy nổ, làm giả giấy tờ để xin cấp phép.

Đặc biệt đối với những nơi mà có nguy cơ cháy nổ cao như sản xuất gỗ, giấy, thiết bị điện, mỏ, xăng dầu, gas... Khi đã cố tình không thực hiện theo quy định để phòng tránh những tai nạn đáng tiếc về cháy nổ cho người lao động, tức là họ đã chấp nhận để người lao động phải hứng chịu nguy hiểm bất cứ lúc nào. Lường trước được hậu quả mà cố tình lẩn tránh, lách luật thì cần thiết phải xử lý hình sự để có tính răn đe cho xã hội.

Tác giả bài viết: Người đưa tin